Lekcja 37: Zaimek względny „qui, quae, quod”

Dzisiaj powiemy sobie kilka słów na temat zaimka względnego „Qui quae quod”. Nie powinien on wam sprawić większego problemu, jeśli przypomnicie sobie dwie poprzednie lekcje: o odmianie zaimkowej oraz odmianie zaimka pytajnego. A zatem, jeśli pamiętacie te informacje, zaczynamy!

Czym jest zaimek „Qui quae quod”?

Zaimek, o którym będzie mowa, to zaimek względny. Czyli jaki? Ano taki, który tłumaczymy na polski jako „Który, która, które”. Służy od do tworzenia zdań względnych. Przykładem takie zdania po polsku jest: „Znalazłem książkę, której od dawna szukałem”.

Odmiana zaimka „Qui quae quod”

Łaciński zaimek względny odmienia się bardzo podobnie do zaimka pytajnego. Różnica polega na tym, że w rodzaju nijakim ma ona formę „quod”, a nie „quid”. Ma też liczbę mnogą. Warto przypomnieć też sobie ogólne zasady odmiany zaimków, tzn. że w genetivie liczby pojedynczej ma formę zakończoną na -ius, a w dativie liczby pojedynczej na -i. Zobaczcie tabelkę i poznajcie odmianę zaimka „Qui quae quod”.

  Liczba  pojedyncza Liczba mnoga
męski żeński nijaki męski żeński nijaki
Nominativus qui quae quod qui quae quae
Genetivus cuius cuius cuius quorum quarum quorum
Dativus cui cui cui quibus quibus quibus
Accusativus quem quam quod quos quas quae
Ablativus quo qua quo quibus quibus quibus

Kilka uwag do odmiany:

  • zwróćcie uwagę, że w rodzaju nijakim liczby mnogiej zaimek ten ma formę „quae” – może ona się mylić z rodzajem żeńskim, trzeba na to uważać
  • w rodzaju nijakim (jak zawsze) nominativus, accusativus i vocativus są takie same 
Użycie zaimka względnego

Jeszcze jedna uwaga dotycząca użycia zaimka „Qui quae quod”. Uczniowie często wpadają w pułapkę i próbują dopasowywać formę zaimka do wyrazu, który on określa. To błąd. Zaimek jest dopełnieniem w zdaniu podrzędnym, które wprowadza i musi przybrać odpowiednią do tej funkcji formę. Spójrzcie na przykład.

Puella, quam amabam, pulchra erat. – Dzierwczyna, którą kochałem, była piękna.

Nie dopasowujemy zaimka do dziewczyny, tylko do zdania przez niego wprowadzonego, czyli „quam amabam”. Słowo „kochałem” wymaga dopełnienia w accusativie, więc taką formę ma też zaimek. Tak samo jest zresztą w polszczyźnie. Powiemy: „Dziewczyna, którą kochałem”, a nie „Dziewczyna, która kochałem” – prawda?


Śledź Łacinę globalnie na FACEBOOKU,GOOGLE+PINTERESTINSTAGRAM

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *